Deze sectie is gewijd aan de neurologie, het boeiende onderzoeksveld dat zich bezighoudt met het menselijk zenuwstelsel en de hersenen. Van de complexe communicatie tussen zenuwcellen tot de onderliggende oorzaken van aandoeningen zoals Alzheimer en epilepsie, hier ontdek je hoe wetenschappers proberen de mysterieuze werking van onze geest en motoriek te ontrafelen.

Op Gist.Science maken we deze voorlopige bevindingen direct toegankelijk. Ieder nieuw preprint op medRxiv in deze categorie wordt door ons verwerkt, zodat je niet alleen de complexe technische samenvatting kunt lezen, maar ook een duidelijke, begrijpelijke uitleg in gewone taal. Zo blijven we je up-to-date houden over de nieuwste inzichten zonder dat je een medische graad nodig hebt.

Hieronder vind je de recentste artikelen uit deze categorie, direct geselecteerd en samengevat van medRxiv.

Rare-variant burden across lysosomal genes implicates sialylation and ganglioside metabolism in Parkinson's disease

Deze studie toont aan dat zeldzame varianten in meerdere lysosomale genen, met name die betrokken zijn bij sialylering en ganglioside-metabolisme, een significant bijdrage leveren aan het risico op de ziekte van Parkinson, wat wijst op een bredere genetische betrokkenheid van lysosomale dysfunctie dan alleen GBA1.

Senkevich, K., Parlar, S. C., Chantereault, C., Liu, L., Yu, E., Rudakou, U., Ahmad, J., Ruskey, J. A., Asayesh, F., Spiegelman, D., Waters, C., Monchi, O., Dauvilliers, Y., Dupre, N., Greenbaum, L. (…)2026-02-18🧠 neurology

Quantitative Cerebrovascular Analysis for Improved Prediction of Post-Stroke Complications

Deze studie toont aan dat machine-learningmodellen die geautomatiseerde kwantitatieve analyse van cerebrale vasculaire morfologie integreren met klinische gegevens, significant betere voorspellingen kunnen doen voor ernstige complicaties na endovasculaire trombectomie dan traditionele klinische modellen.

Deshpande, A., Wang, J., Altaweel, L., Yi, S., Bahiru, Z., Leiphart, T., Tahsili-Fahadan, P., Laksari, K.2026-02-17🧠 neurology

Long-Term Slowing of Progression in Huntington's Disease with Pridopidine Treatment

In een tweejarige follow-up van de PROOF-HD-studie bleek dat continue behandeling met pridopidine bij Huntington-patiënten die geen antidopaminerge medicatie gebruikten, geassocieerd was met een vertraagde ziekteprogressie ten opzichte van de verwachte natuurlijke ziektebeloop.

Reilmann, R., Tan, A. M., Rosser, A. E., Chen, K., Anderson, K. E., Kostyk, S. K., Feigin, A., Hand, R., Geva, M., Hayden, M. R.2026-02-17🧠 neurology

Local REM sleep-N1-wake sleep stage mixing in narcolepsy type 1

Deze studie toont aan dat bij narcolepsie type 1 de door hypocretine-tekort veroorzaakte vermenging van slaapstadia (waak, REM en N1) lokaal fluctueert over de hersenen, met de sterkste afwijkingen in het centrale en frontale gebied, wat de klinische symptomen en de ernst van de ziekte verklaart.

Weberpals, C., Specht, A., Andersen, N. B., Olsen, M., Dauvilliers, Y., Plazzi, G., Barateau, L., Pizza, F., Biscarini, F., Zhang, J., Yan, H., Stefani, A., Hogl, B., Cesari, M., Hong, S. C., Volfson (…)2026-02-17🧠 neurology

Plasma Proteomic Analysis of APOE ϵ4 Homozygotes Identifies Preclinical Alzheimer's Disease Alterations Potentially Treatable with Semaglutide

Deze studie toont aan dat bij APOE ε4 homozygoten al in jonge volwassenheid veranderingen in metabole en synaptische pathways optreden die met Semaglutide kunnen worden omgekeerd, wat suggereert dat behandeling voor het 50e levensjaar de risico op Alzheimer bij deze groep kan verlagen.

Dammer, E. B., Afshar, S., Bian, S., The Global Neurodegeneration Proteomics Consortium (GNPC),, Levey, A. I., Fortea, J., Johnson, E. C. B.2026-02-17🧠 neurology

Unsupervised seizure annotation and detection with neural dynamic divergence

Deze paper introduceert NDD, een onbewaakt framework dat epileptische aanvallen in EEG-opnames detecteert en anoteert zonder gelabelde trainingsdata, en dat menselijke prestaties evenaart terwijl het inzicht biedt in de uitbreidingspatronen van aanvallen en chirurgische uitkomsten.

Ojemann, W. K. S., Xu, Z., Shi, H., Walsh, K., Pattnaik, A. R., Sinha, N., Lavelle, S., Aguila, C., Gallagher, R., Revell, A. Y., LaRocque, J. J., Korzun, J., Kulick-Soper, C. V., Zhou, D. J., Galer (…)2026-02-17🧠 neurology

Effective connectivity of the insula as measured by cortico-cortical evoked potentials

Deze studie levert de meest gedetailleerde neurofysiologische kaart van de effectieve connectiviteit van de menselijke insula, waarbij via cortico-cortical evoked potentials (CCEP) in 897 patiënten een topologisch georganiseerd hub-met een duidelijke voor-achter- en boven-onder-as wordt onthuld dat de insula functioneel verbindt met verschillende hersenkwabben.

Pinheiro, C., Jedynak, M., Avalos-Alais, S., Boyer, A., Bastin, J., Kahane, P., David, O., F-TRACT Consortium,2026-02-17🧠 neurology

Navigating the chaos of psychedelic fMRI brain-entropy via multi-metric evaluations of acute psilocybin effects

Deze studie toont aan dat acute psilocybine-effecten op de hersen-entropie complex en maatstafafhankelijk zijn, waarbij slechts een subset van de geteste metrieken een consistent positief effect vertoont, wat aantoont dat deze maten geen enkelvoudig construct weerspiegelen.

McCulloch, D. E.-W., Olsen, A. S., Ozenne, B., Stenbaek, D. S., Armand, S., Madsen, M. K., Knudsen, G. M., Fisher, P. M.2026-02-16🧠 neurology

Interictal Mini-Seizures: Recurrent Neuronal Synchronization Events Driven by the Epileptogenic Zone

Dit onderzoek toont aan dat epileptische aanvalsdynamica voortvloeit uit een continuüm van schaalvrije 'mini-aanvallen' die door een kleine subgroep van netwerk-hubs worden aangedreven, waarbij de verstoring van deze hubs na chirurgische ingreep correleert met aanvalsvrijheid.

Monsoor, T., Kanai, S., Sinha, P., Daida, A., Kuroda, N., Oana, S., Zhang, L., Liu, L., Singh, G., Zhang, Y., Duan, C., Hussain, S. A., Sankar, R., Fallah, A., Sim, M. S., Speier, W., Staba, R. J., En (…)2026-02-16🧠 neurology