De hersenen zijn misschien wel het meest complexe orgaan in het menselijk lichaam en het begrijpen van hun werking blijft een eindeloos avontuur. In deze categorie duiken we in de neurowetenschappen, waar onderzoekers zich richten op hoe neuronen communiceren, hoe onze gedachten en herinneringen ontstaan, en wat er gebeurt bij neurologische aandoeningen. Het is een dynamisch veld dat elke dag nieuwe inzichten biedt over wat ons menselijk maakt.

Op Gist.Science halen we de nieuwste inzichten direct van bioRxiv, de openbare preprintserver waar wetenschappers hun onbeoordeelde studies eerst publiceren. Wij verwerken elk nieuw preprint in deze categorie zorgvuldig, zodat u direct toegang heeft tot zowel een heldere, begrijpelijke samenvatting als een gedetailleerde technische analyse. Zo blijft u op de hoogte van de laatste doorbraken zonder de complexiteit van de originele teksten te hoeven doorworstelen.

Hieronder vindt u de meest recente papers binnen het veld van de neurowetenschap, direct samengevat voor u.

A domain-general neural signature of serial order memory across action and perception

Dit onderzoek toont met behulp van MEG aan dat het competitieve queuing-principe, waarbij de representatiekracht van toekomstige elementen afhangt van hun volgorde, een domein-generaal neuraal mechanisme is dat zowel bij het voorbereiden van bewegingssequenties als bij het anticiperen op geluidsseries voorkomt.

Karagiorgis, A. T., Dyck, S., Das, A., Kornysheva, K., Azanon, E., Stenner, M.-P.2026-03-28🧠 neuroscience

A hierarchy of spatial predictions across human visual cortex during natural vision

Dit onderzoek toont aan dat tijdens het kijken naar natuurlijke scènes de menselijke visuele cortex een hiërarchie van voorspelling implementeert die afhankelijk is van het gezichtsveld, waarbij centrale visie gespecialiseerd is in laag- en hoog-niveau voorspelling per hersengebied, terwijl perifere visie zelfs in V1 gevoelig is voor hoog-niveau voorspelling.

Scheurer, W. H., Heilbron, M.2026-03-28🧠 neuroscience

Sex differences in insular cortex function in persistent alcohol drinking despite aversion in mice

Dit onderzoek toont aan dat bij vrouwelijke muizen de glutamaatneuronen in het posterieure deel van de insulaire cortex specifiek betrokken zijn bij het volgehouden alcoholgebruik ondanks aversie, terwijl het anterieure deel een geslachtsongebonden rol speelt bij de consumptie van bittere oplossingen.

Fornari, C., Ricci, D., Couderc, Y., Guerrero-Marquez, C., Namburi, P., Penet, C., Nicolas, C., Beyeler, A.2026-03-27🧠 neuroscience

Repeated low-intensity focused ultrasound induces microglial profile changes in the TgF344-AD rat model of Alzheimer disease

Dit onderzoek toont aan dat herhaalde blootstelling aan laag-intensieve gefocuste ultrasound in combinatie met microbellen bij TgF344-AD-ratten tijdelijke microgliale veranderingen induceert en de amyloïde-belasting beïnvloedt, waarbij de effecten afhankelijk zijn van het ziektestadium en het aantal behandelingen.

Abjean, L., Novell, A., Larrat, B., Gueorguiev, B. R., Cailly, T., Fossey, C., Fabis, F., Salomir, R., Tsartsalis, S., Tournier, B. B., Millet, P., Ceyzeriat, K.2026-03-27🧠 neuroscience

Altered EEG markers of reward learning during abstinence in alcohol dependence: a probabilistic reversal learning study

Hoewel personen met alcoholafhankelijkheid na langdurige onthouding een normaal gedragsprestatie en leermechanismen vertonen in een probabilistisch reversietaken, tonen ze toch specifieke EEG-afwijkingen, zoals een verhoogde feedback-gerelateerde negativiteit en veranderingen in de Feedback-P3, die als veelbelovende biomarkers voor herstel en doelgerichte behandeling kunnen dienen.

Komarnyckyj, M., Retzler, C., Murphy, A., Delis, I., Fouragnan, E. F.2026-03-27🧠 neuroscience

Knockdown of TTLL1 reduces Aβ-induced TAU pathology in human iPSC-derived cortical neurons

Deze studie toont aan dat het silenceren van TTLL1 in door menselijke iPSC's afgeleide corticale neuronen de door amyloïde-beta geïnduceerde TAU-pathologie en microtubulus-instabiliteit effectief tegengaat zonder de neurale functie te schaden, wat TTLL1 een veelbelovende therapeutische doelwit maakt voor de ziekte van Alzheimer.

Al Kabbani, M. A., Koehler, L., Wied, T., Adam, D., Klimek, J., Zempel, H.2026-03-27🧠 neuroscience

Brain-Cognitive Gaps in relation to Dopamine and Health-related Factors: Insights from AI-Driven Functional Connectome Predictions

Dit onderzoek toont aan dat functionele connectomen, met name tijdens taakgerelateerde toestanden zoals het kijken naar films, cognitieve prestaties beter voorspellen dan rusttoestanden, en dat een negatieve hersen-cognitie-kloof geassocieerd is met een lager dopamine-niveau, minder fysieke activiteit en een hoger cardiovasculair risico.

Esmaeili, M., Bjorkeli, E. B., Pedersen, R., Falahati, F., Johansson, J., Nordin, K., Karalija, N., Backman, L., Nyberg, L., Salami, A.2026-03-27🧠 neuroscience

openretina: Collaborative Retina Modelling Across Datasets and Species

Dit artikel introduceert openretina, een modulaire Python-pakket dat een gestandaardiseerd, open en samenwerkend ecosysteem biedt voor het modelleren, evalueren en analyseren van retinale computatie over verschillende datasets en soorten heen, om de fragmentatie in het veld aan te pakken en reproduceerbare voortgang te bevorderen.

D'Agostino, F., Zenkel, T., Lorenzi, B., Vystrcilova, M., Gonschorek, D., Suhai, S., Virgili, S., Ecker, A. S., Marre, O., Höfling, L., Euler, T., Bethge, M.2026-03-27🧠 neuroscience