Fysica — Data-analyse vormt de brug tussen ruwe metingen en inzichtelijke wetenschap. In dit domein draait het om het ontcijferen van complexe datasets, waarbij geavanceerde statistieken en algoritmen worden gebruikt om patronen te ontdekken die voor het blote oog onzichtbaar blijven. Van het bestuderen van kosmische straling tot het analyseren van deeltjesbotsingen, deze onderzoeken vertalen enorme hoeveelheden informatie in duidelijke antwoorden over hoe ons universum werkt.

Op Gist.Science halen we elke nieuwe preprint uit deze categorie direct van arXiv en maken deze toegankelijk voor een breder publiek. Voor elk artikel bieden we zowel een begrijpelijke samenvatting in gewone taal als een diepgaande technische analyse, zodat zowel experts als geïnteresseerden leken de kern van de ontdekkingen kunnen snappen. Hieronder vindt u de nieuwste publicaties in dit dynamische vakgebied, direct uit de bron van de wetenschap.

QuantumXCT: Learning Interaction-Induced State Transformation in Cell-Cell Communication via Quantum Entanglement and Generative Modeling

Het artikel introduceert QuantumXCT, een hybride quantum-klasse generatief model dat cellulaire communicatie in kaart brengt door interactie-geïnduceerde transformaties van celstaten te leren via quantumverstrengeling, waardoor nieuwe inzichten in signaalnetwerken mogelijk worden zonder afhankelijkheid van vooraf gedefinieerde receptordatabases.

Selim Romero, Shreyan Gupta, Robert S. Chapkin, James J. Cai2026-04-03🧬 q-bio

Active learning emulators for nuclear two-body scattering in momentum space

Dit artikel presenteert actieve leer-emulators voor nucleaire tweelichamsspreiding in impulsruimte, die op basis van de Lippmann-Schwinger-vergelijking en gereduceerde orde-modellen nauwkeurige voorspellingen van faseverschuivingen en cross-sections mogelijk maken met gekwantificeerde fouten voor toekomstige Bayesiaanse kalibraties van nucleaire interacties.

A. Giri, J. Kim, C. Drischler, Ch. Elster, R. J. Furnstahl2026-04-02⚛️ nucl-ex

Gauge-Mediated Contagion: A Quantum Electrodynamics-Inspired Framework for Non-Local Epidemic Dynamics and Superdiffusion

Dit artikel introduceert een door Quantum Electrodynamica geïnspireerd, niet-lokaal epidemiologisch model dat de Doi-Peliti-formaliteit gebruikt om superdiffusie en ruimtelijke afscherming te beschrijven, en dat bij toepassing op COVID-19-gegevens uit Duitsland een week vooruitlopende voorspellingscapaciteit voor uitbraken aantoont.

Jose de Jesus Bernal-Alvarado, David Delepine2026-04-02🧬 q-bio

Global asteroseismology of 19,000 red giants in the TESS Continuous Viewing Zones

Deze studie presenteert een uniforme asteroseismische catalogus van 19.151 rode reuzen in de TESS-continuobservatiezones, waarbij met behulp van data van jaren 1 tot 7 nauwkeurige stellar parameters werden bepaald die de kennis over de Galactische structuur en evolutie aanzienlijk uitbreiden.

K. R. Sreenivas, Timothy R. Bedding, Daniel Huber, Dennis Stello, Marc Hon, Claudia Reyes, Yaguang Li, Daniel Hey2026-04-02🔭 astro-ph