Cost-effectiveness of recombinant influenza vaccine compared with standard-dose influenza vaccine among adults 50 years of age and older in Hong Kong

Deze studie concludeert dat het vervangen van de standaarddosis influenzavaccinatie door het recombinante vaccin voor volwassenen van 50 jaar en ouder in Hongkong kosteneffectief is, met name voor de leeftijdsgroep van 80 jaar en ouder.

De kern

De Rekenles van de Grijze Haren: Waarom een Duurdere Griepprik de Slimme Keuze is

Stel je voor dat je een oude auto hebt. Je kunt hem laten rijden met de standaard benzine (de gewone griepprik), of je kunt kiezen voor een duurder, premium brandstofmengsel (de nieuwe, 'recombinante' prik). De vraag is: is die extra kosten het waard om je auto langer en beter te laten rijden?

Dit is precies wat onderzoekers van de Universiteit van Hong Kong hebben onderzocht, maar dan met mensen van 50 jaar en ouder in plaats van auto's. Ze keken of het vervangen van de standaard griepprik door de duurdere, nieuwe versie een slimme investering is voor de maatschappij.

Hier is wat ze ontdekten, vertaald in begrijpelijke taal:

1. Het Probleem: De Standaard Prik is een 'Verouderde Kaart'

Voor ouderen is griep gevaarlijk. De standaard prik (die we al jaren gebruiken) werkt bij oudere mensen vaak minder goed. Waarom? Omdat deze prik wordt gemaakt in eieren. Net zoals een fotograaf die een foto maakt via een spiegel die een beetje vervormt, kan het virus in het ei muteren. Het resultaat? De prik is niet 100% op de hoogte van het echte virus dat rondwaart.

De nieuwe prik (RIV) wordt gemaakt in insectencellen, zonder eieren. Het is alsof je een digitale foto maakt in plaats van een gespiegelde: het beeld is scherper en de bescherming is beter. Maar deze prik is ook duurder.

2. De Berekening: Is de 'Premium Brandstof' het Geld Waard?

De onderzoekers maakten een groot rekenmodel. Ze dachten na als een verzekeraar die voor de hele maatschappij betaalt. Ze keken naar drie groepen:

• Mensen van 50+
• Mensen van 65+
• Mensen van 80+

De uitkomst was verrassend positief:
Hoewel de nieuwe prik meer kost om aan te schaffen, bespaart hij op de lange termijn geld en levenskwaliteit.

• Mensen van 50+: Je betaalt ongeveer $5 extra per persoon. In ruil daarvoor voorkom je ziekte en sterfgevallen.
• Mensen van 65+: Je betaalt ongeveer $6 extra.
• Mensen van 80+: Je betaalt slechts $3 extra.

Wacht, hoe kan dat? Bij de oudste groep (80+) is de prik het goedkoopst in verhouding tot het voordeel! Dat komt omdat ouderen vaker in het ziekenhuis belanden als ze ziek worden. Een ziekenhuisbezoek is extreem duur. Als de nieuwe prik ook maar een paar mensen uit het ziekenhuis houdt, is die kleine extra prijs van de prik al ruimschoots terugverdiend.

3. De 'Prijs per Leven' (De Rekenles)

In de medische wereld vragen ze zich af: "Wat is het maximale bedrag dat we bereid zijn te betalen om één jaar gezond leven te redden?" In Hong Kong is de limiet vastgesteld op ongeveer $162.000.

De onderzoekers berekenden dat de nieuwe prik voor de groep 80+ slechts $21.000 kost per gewonnen gezond levensjaar. Voor de groep 50+ is het $40.000.

• De metafoor: Stel je voor dat je een dure jas koopt. Als die jas je redt van een dure operatie, is de jas eigenlijk goedkoop. Zo werkt het hier: de dure prik voorkomt dure ziekenhuisrekeningen.

4. De Conclusie: Een Slimme Investering

De boodschap is helder:

• Voor de 80-plussers: Dit is de allerbeste deal. De prik is hier het meest rendabel.
• Voor de 65-plussers en 50-plussers: Ook hier is het een goede investering, al is het voordeel iets minder groot dan bij de alleroudsten.

De onderzoekers zeggen: "Als je budget het toelaat, moet je de standaard prik vervangen door deze nieuwe, betere versie, vooral voor de alleroudsten." Het is alsof je kiest voor een veiligheidsriem die net iets duurder is, maar je wel een stukje veiliger maakt en je voorkomt dat je in de toekomst duizenden dollars aan herstelkosten moet betalen.

Kortom: Het lijkt misschien raar om meer te betalen voor een prik, maar in dit geval is de duurdere optie eigenlijk de goedkoopste manier om gezondheid en geld te sparen.

Technische samenvatting

Titel: Kosten-effectiviteit van recombinant influenzavaccin versus standaarddosis influenzavaccin bij volwassenen van 50 jaar en ouder in Hong Kong

1. Probleemstelling

Oudere volwassenen lopen een disproportioneel hoog risico op ernstige influenza en bijbehorende sterfte. In Hong Kong vormen personen van 65 jaar en ouder het grootste deel van de oversterfte gerelateerd aan seizoensgebonden influenza. Het standaard geïnactiveerde influenzavaccin (IIV) biedt echter een suboptimale bescherming in deze populatie vanwege een verminderde immuunrespons. Om dit beschermingsgat te dichten, zijn geavanceerde vaccins ontwikkeld, waaronder het recombinante influenzavaccin (RIV). Hoewel het RIV klinisch superieur is gebleken (bijvoorbeeld door een 31% lagere risicoreductie voor laboratoriumbevestigde ziekte), ontbreekt er tot nu toe een economische evaluatie die de kosten-effectiviteit van het vervangen van IIV door RIV specifiek voor de Hongkongese populatie in kaart brengt. De vraag is of de hogere aanschafkosten van RIV worden gecompenseerd door de besparingen op medische kosten en productiviteitsverlies.

2. Methodologie

De auteurs hebben een beslissingsboommodel (decision tree model) ontwikkeld om de kosten-effectiviteit te analyseren vanuit een maatschappelijk perspectief (inclusief directe medische kosten en indirecte kosten zoals productiviteitsverlies).

• Doelgroepen: De analyse werd uitgevoerd voor drie leeftijdsgroepen: $\ge$50 jaar, $\ge$65 jaar en $\ge$80 jaar.
• Vergelijking: RIV versus standaarddosis IIV.
• Modelstructuur: Het model volgt individuen door drie kansniveaus:
  1. Optreden van influenza.
  2. Risicogroepindeling (hoog risico vs. normaal risico op basis van chronische aandoeningen).
  3. Klinische uitkomsten: zelfzorg, poliklinische zorg, ziekenhuisopname zonder ICU, ziekenhuisopname met ICU, en overlijden.
• Data-invoer:
  • Kosten: Vaccinatiekosten (geleverd door Sanofi), medische kosten (gebaseerd op Hospital Authority-tarieven voor niet-gesubsidieerde patiënten) en productiviteitsverlies (gebaseerd op mediane lonen en arbeidsdeelname).
  • Klinische parameters: Incidentie, opnamedata, IC-rate en sterftecijfers afkomstig uit lokale surveillancestudies in Hong Kong en meta-analyses.
  • Vaccinwerking: Effectiviteit van RIV ten opzichte van IIV werd afgeleid uit gerandomiseerde gecontroleerde studies en test-negatieve design studies.
  • Gezondheidskwaliteit (QALY's): Berekend op basis van leeftijdsspecifieke utility-waarden en duur van ziekteperiodes.
• Analyse:
  • Berekening van de Incrementele Kosten-effectiviteitsratio (ICER): $\Delta$Kosten / $\Delta$QALY.
  • Drempelwaarden: Een bereidheid-te-betalen (WTP) drempel van 1 tot 3 keer het BBP per hoofd van de bevolking in Hong Kong (2024: USD 54.101) werd gebruikt.
  • Sensitiviteitsanalyses: Zowel deterministische (tornado-diagram) als probabilistische (Monte Carlo simulatie, 1.000 iteraties) analyses om onzekerheid in parameters te testen.

3. Belangrijkste Resultaten

De basisanalyse toont aan dat het vervangen van IIV door RIV leidt tot extra kosten, maar ook tot gezondheidswinst.

• Kosten:

  • Voor de groep $\ge$50 jaar: RIV kost USD 5,1 (HKD 39,8) meer per persoon.
  • Voor de groep $\ge$65 jaar: RIV kost USD 6,0 (HKD 46,8) meer per persoon.
  • Voor de groep $\ge$80 jaar: RIV kost USD 3,2 (HKD 25,0) meer per persoon.
  • Opmerking: De hogere vaccinatiekosten worden deels gecompenseerd door lagere medische kosten en productiviteitsverlies.

• Gezondheidswinst (QALY's):

  • De groep $\ge$50 jaar wint 0,00012 QALY's per persoon.
  • De groep $\ge$65 jaar wint 0,00021 QALY's per persoon.
  • De groep $\ge$80 jaar wint 0,00015 QALY's per persoon.

• Kosten-effectiviteit (ICER):

  • $\ge$50 jaar: USD 40.659 per QALY.
  • $\ge$65 jaar: USD 29.077 per QALY.
  • $\ge$80 jaar: USD 21.092 per QALY.
  • Alle ICER-waarden liggen onder de drempel van 3 keer het BBP per hoofd (USD 162.304). Zelfs bij een drempel van 1 keer het BBP is RIV in de probabilistische analyse in respectievelijk 57,8%, 68,7% en 79,2% van de simulaties kosten-effectief.

• Sensitiviteitsanalyse:

  • De resultaten zijn robuust. De meest invloedrijke parameter is de relatieve vaccinwerking van RIV versus IIV.
  • Voor de groep $\ge$80 jaar kan de ICER zelfs negatief worden (d.w.z. RIV is kostenbesparend) als de effectiviteit van IIV tegen hospitalisatie lager is dan verwacht.

4. Bijdragen en Significantie

• Eerste lokale economische evaluatie: Dit is het eerste onderzoek dat de kosten-effectiviteit van RIV versus IIV specifiek voor Hong Kong analyseert, gebaseerd op lokale epidemiologische en kostendata.
• Leeftijdsgespecificeerde richtlijnen: Het onderzoek toont aan dat de kosten-effectiviteit toeneemt met de leeftijd. De strategie om RIV te prioriteren voor de oudste leeftijdsgroep ($\ge$80 jaar) levert de beste "return on investment" op (laagste ICER).
• Beleidsondersteuning: De bevindingen ondersteunen het huidige beleid van het Hong Kong Center for Health Protection om RIV te prefereren voor bewoners van verzorgingsinstellingen en suggereren dat uitbreiding naar gemeenschapsbewoners vanaf 50 jaar economisch verantwoord is, mits de begroting het toelaat.
• Generaliseerbaarheid: De resultaten sluiten aan bij bevindingen uit andere hoogontwikkelde landen (zoals de VS), wat suggereert dat de voordelen van RIV in vergelijkbare demografische settings breed toepasbaar zijn.

Conclusie

Vanuit een maatschappelijk perspectief is het gebruik van recombinant influenzavaccin (RIV) in plaats van standaarddosis IIV kosten-effectief voor volwassenen van 50 jaar en ouder in Hong Kong. De strategie is het meest kostenefficiënt voor de oudste leeftijdsgroep ($\ge$80 jaar), wat een onderbouwing biedt voor gerichte vaccinatiebeleidswijzigingen om de ziekte- en sterftecijfers door influenza verder te verlagen.