De wiskundige natuurkunde, vaak afgekort als math-ph, vormt de brug tussen strikte wiskundige theorieën en de fundamentele wetten van het universum. In dit gebied worden complexe systemen uit de mechanica, statistische fysica en kwantumtheorie geanalyseerd met behulp van geavanceerde wiskundige methoden, zonder dat het direct om experimentele data gaat. Het gaat hier om het bouwen van een stevige theoretische basis die later kan worden getoetst aan de werkelijkheid.

Op Gist.Science vinden we al het nieuwste onderzoek op dit terrein rechtstreeks van arXiv. Wij verwerken elk nieuw voorpublicatiedocument in deze categorie om zowel een toegankelijke, alledaagse uitleg als een gedetailleerde technische samenvatting te bieden. Zo maken we de diepgaande inzichten van wiskundige fysici toegankelijk voor iedereen, van studenten tot experts. Hieronder vindt u de meest recente publicaties binnen dit fascinerende vakgebied.

On the upper critical dimension of the KPZ universality class: KPZ and related equations on a fully connected graph

Dit artikel toont aan dat op een volledig verbonden grafiek de KPZ-nonlineiriteit irrelevant wordt bij een oneindig aantal knooppunten, waardoor de dynamica convergeert naar het Edwards-Wilkinson-gedrag met asymptotisch vlakke interfaces, wat impliceert dat de upper critical dimension van de KPZ-universaliteitsklasse oneindig is.

J. M. Marcos, J. J. Meléndez, R. Cuerno, J. J. Ruiz-Lorenzo2026-03-04🔢 math-ph

Strong Zero Modes via Commutant Algebras

Dit artikel onthult dat sterke nulmodi vaak symmetrieën zijn in de commutant-algebra, wat een verenigd kader biedt om deze kwantiteiten te begrijpen, nieuwe quasi-lokale symmetrieën in eenvoudige modellen blootlegt, en de constructie van niet-integreerbare modellen mogelijk maakt die exacte sterke nulmodi behouden, terwijl het ook een fundamenteel onderscheid aantoont tussen sterke nulmodi die wel of niet bestand zijn tegen het verbreken van integrabiliteit.

Sanjay Moudgalya, Olexei I. Motrunich2026-03-04⚛️ quant-ph

Hamilton Revised: The Action Principle for Initial Value Problems

Dit artikel presenteert een strikte afleiding van het variatieprincipe voor beginwaardeproblemen in de klassieke mechanica uit de Schwinger-Keldysh-formulering, waarbij wordt aangetoond dat de fluctuaties van zowel de plus- als de min-paden essentieel zijn voor de correcte klassieke limiet en dat de oplossing voor de min-paden van nature identiek nul is en achteruit in de tijd voortplant.

W. A. Horowitz, A. Rothkopf2026-03-04🔢 math-ph

Direct Scattering of the Focusing Nonlinear Schrödinger Equation with Step-like Oscillatory Initial Data

Dit artikel behandelt de directe en inverse verstrooiingstheorie voor de focuserende niet-lineaire Schrödingervergelijking met stap-achtige, oscillerende beginvoorwaarden die naar elliptische reizende golven convergeren, waarbij het inverse probleem wordt geformuleerd als een oplosbaar Riemann-Hilbert-probleem dat een speciaal geval vormt van soliton-gas.

Tamara Grava, Robert Jenkins, Xiaofan Zhang, Zechuan Zhang2026-03-04🔢 math-ph