Smoking Cessation Efforts for Patients with Asthma and COPD

Een analyse van data uit 2024 van het Mount Sinai Health System toont aan dat, ondanks hogere behandelingspercentages, slechts ongeveer een derde van de rokers met astma of COPD gedurende een jaar stoppen met roken, wat de noodzaak onderstreept voor systematische kwaliteitsverbetering.

De kern

Rookstoppen voor longziekten: Een verslag over gemiste kansen

Stel je voor dat het lichaam van een patiënt met astma of COPD (een ernstige longziekte) als een oude, roestende fiets is. Roken is dan niet zomaar een slechte gewoonte; het is alsof je die fiets voortdurend in een modderpoel duwt en er stenen op gooit. Het maakt de fiets zwaarder, de wielen draaien niet meer rond en de kans dat hij kapot gaat (een aanval of ziekenhuisopname) wordt enorm groot.

De artsen weten dit al lang. Ze hebben een reparatiehandleiding (richtlijnen) die zegt: "Elke keer als iemand op de fiets zit, moet je zeggen: 'Haal die stenen eraf en stop met modder!' en geef ze ook een smeermiddel (medicijnen) om het makkelijker te maken."

Maar wat bleek uit dit onderzoek van het Mount Sinai-ziekenhuis in New York? De meeste artsen zeggen het niet, of ze geven het smeermiddel niet.

Hier is wat het onderzoek vertelt, vertaald naar alledaags taal:

1. De Grote Tel

Het onderzoek keek naar bijna 60.000 mensen die rookten en naar de artsen die hen zagen.

• Het goede nieuws: Mensen met longziekten kregen vaker hulp dan mensen zonder longziekten. Het is alsof de fietsreparateur sneller ingrijpt als hij ziet dat de fiets al erg roestig is.
• Het slechte nieuws: Zelfs bij de mensen met de ernstigste longproblemen (astma én COPD), kreeg maar 1 op de 3 mensen daadwerkelijk hulp om te stoppen. Dat betekent dat 2 op de 3 mensen met een roestende fiets gewoon doorrijden in de modder, terwijl de reparateur in de buurt staat.

2. De Verschillende "Reparateurs" (Specialisten)

Niet alle artsen zijn even goed in het geven van advies. Het onderzoek vergelijkt dit met verschillende soorten werkplaatsen:

• De Longartsen (Pulmonologen): Dit zijn de specialisten. Zij zijn het beste. Ze geven vaak de beste "smeermiddelen" (zoals varenicline, een krachtige pil). Zij zijn als de meester-mechanici die precies weten wat er mis is.
• De Huisartsen: Zij doen het redelijk, maar missen veel kansen.
• De Allergologen: Dit is verrassend. Mensen die naar de allergie-arts gaan (vaak voor astma), kregen helemaal geen hulp om te stoppen met roken. Alsof je naar een fietswinkel gaat voor een lekke band, en de verkoper zegt: "Ik verkoop alleen banden, niet die modder die je fiets kapot maakt."

3. De Gereedschapskist

Er zijn verschillende manieren om te stoppen:

• Advies: "Stop maar eens." (Soms te kort, soms te lang).
• Patches en kauwgom: De basisgereedschappen.
• Pillen: De krachtige gereedschappen.

Het onderzoek laat zien dat artsen het liefst alleen pillen of patches geven. Ze geven zelden advies én pillen tegelijk. Het is alsof een monteur alleen een nieuwe band opzet, maar vergeet te vertellen hoe je moet trappen zonder te vallen. De beste methode is een combinatie van beide, maar dat gebeurt bijna nooit.

4. Waarom gebeurt dit niet?

De auteurs geven een paar redenen:

• Vergeten: De artsen zijn druk en vergeten het te vragen.
• Vergeten te noteren: Soms zeggen ze het wel, maar schrijven ze het niet in het computerprogramma. Het is alsof je een reparatie doet, maar de bon niet invult.
• Angst voor de pil: Soms zijn artsen bang dat de pil (varenicline) niet werkt of dat de patiënt het niet wil, dus geven ze het niet.

5. De Conclusie: We moeten beter worden

Het onderzoek zegt: "We zijn ver weg van wat we zouden moeten doen."
Stel je voor dat je een ziekenhuis hebt waar iedereen rookt en longproblemen heeft. Als je iedereen die rookt zou helpen om te stoppen, zou het niet alleen gezonder zijn voor de patiënten, maar zou het ziekenhuis ook duizenden dollars besparen (want minder ziekenhuisbezoeken).

De boodschap in één zin:
We hebben de gereedschapskist en de handleiding om longziekten te verbeteren door roken te stoppen, maar we laten de gereedschappen te vaak in de kast liggen. We moeten leren om bij elke patiënt, elke keer weer, de sleutel te pakken en de fiets uit de modder te halen.

Technische samenvatting

Titel: Rookstopinspanningen voor patiënten met astma en COPD

Auteurs: Shira Yellin et al. (Mount Sinai Health System & WellSpan Health)
Publicatie: Preprint op medRxiv (februari 2026)

---

1. Probleemstelling

Roken is een van de belangrijkste modificeerbare risicofactoren voor de verergering en progressie van Astma en Chronische Obstructieve Longziekte (COPD). Hoewel richtlijnen van de Global Initiative for Asthma (GINA) en de Global Initiative for Chronic Obstructive Lung Disease (GOLD) expliciet adviseren om rookstopadvies en farmacotherapie bij elk bezoek aan te bieden, is de uitvoering in de klinische praktijk ontoereikend.

• Kloof tussen richtlijn en praktijk: Ondanks dat twee op de drie rokers willen stoppen, krijgt slechts ongeveer de helft van diegenen die een arts bezoekt, hulp bij het stoppen.
• Ondertreatment: Er is een gebrek aan systematische aanpak, waarbij counseling en medicatie (zoals varenicline, bupropion en nicotinevervangingstherapie) vaak niet worden ingezet, zelfs niet bij patiënten met ernstige longziekten.
• Doel van het onderzoek: Het kwantificeren van de huidige prestaties van het Mount Sinai Health System (MSHS) op het gebied van rookstopinterventies, specifiek voor patiënten met astma en/of COPD, en het identificeren van kansen voor kwaliteitsverbetering.

2. Methodologie

Het onderzoek is een cross-sectionele analyse van gediscretiseerde data uit het jaar 2024.

• Populatie: 961.997 volwassenen (>18 jaar) met minstens één poliklinisch bezoek binnen het MSHS (7 ziekenhuizen en >400 poliklinieken in de New Yorkse metropool).
• Identificatie van rokers: Huidige rokers werden geïdentificeerd via de "Smoking Status"-tool in het Elektronisch Medisch Dossier (EMR/Epic) of via ICD-10-codes voor roken.
• Subgroepen:
  • Rokers met Astma alleen.
  • Rokers met COPD alleen.
  • Rokers met zowel Astma als COPD.
  • Rokers zonder deze aandoeningen (controlegroep).
• Definitie van behandeling:
  • Farmacotherapie: Voorschriften voor varenicline, bupropion (specifiek de sustained-release 150mg dosering voor rookstop) en nicotinevervangingstherapie (NRT).
  • Counseling: Documentatie van CPT-codes 99406 (3-10 minuten) of 99407 (>10 minuten).
• Intensiteitsmeting: Een score van 0 tot 3 werd toegekend per patiënt (1 punt per medicijn, 1 punt voor counseling). De gemiddelde intensiteit werd berekend per populatie en per specialisme.
• Statistische analyse: Gebruik van de Kruskal-Wallis-test voor globale verschillen en Dunn's post-hoc test voor paarwise vergelijkingen. Chi-kwadraattoetsen werden gebruikt met Bonferroni-correctie voor meervoudige vergelijkingen.

3. Belangrijkste Resultaten

Algemene prevalentie en behandeling:

• Van de 961.997 patiënten werden 58.566 (6,1%) geïdentificeerd als huidige rokers.
• Behandelingspercentages:
  • Rokers met Astma én COPD: 32,6% ontving enige vorm van behandeling.
  • Rokers met COPD alleen: 26,7%.
  • Rokers met Astma alleen: 13,0%.
  • Rokers zonder longziekte: 9,9%.
  • Conclusie: Patiënten met longziekten krijgen vaker behandeling, maar meer dan 67% van de rokers met COPD en 87% van de rokers met astma krijgt geen behandeling.

Type behandeling:

• Nicotine alleen was de meest voorgeschreven interventie in alle groepen, behalve in longpoliklinieken.
• Optimale behandeling (combinatie van medicatie én counseling) was zeldzaam:
  • Slechts 2,3% van de rokers met Astma/COPD en 2,0% van de rokers met alleen COPD ontving deze combinatie.
  • Alleen medicatie werd veel vaker voorgeschreven dan counseling of een combinatie.

Variatie per specialisme:

• Longpoliklinieken (Pulmonary): Toonden de hoogste behandelintensiteit (17,4% van de contacten) en waren de enige setting waar varenicline de meest voorgeschreven medicatie was (in plaats van nicotine).
• Interne geneeskunde/Primaire zorg: 6,6% behandelingspercentage.
• Allergiepoliklinieken: Toonden de laagste behandelingsgraad (0,2% of 0% in specifieke subgroepen), ondanks dat deze artsen astmapatiënten behandelen.
• Cardiologie en Psychiatrie: Toonden een significant hogere intensiteit dan andere medisch-chirurgische afdelingen, maar lager dan longartsen.

Demografie:

• Patiënten met COPD waren significant ouder dan andere rokers.
• Een groot deel van de populatie (49,6%) gaf geen of "onbekend" aan voor etniciteit/race, wat een beperking is voor analyse van demografische dispariteiten.

4. Kernbijdragen en Discussie

• Systematisch tekort: Het onderzoek bevestigt dat er sprake is van massaal onderbehandeling van rokers, zelfs binnen een groot academisch ziekenhuisnetwerk. Zelfs bij de meest kwetsbare groep (rokers met COPD/astma) wordt in slechts één op de drie gevallen ingegrepen.
• Dispariteit in specialismen: Er is een enorme variatie in prestaties tussen verschillende medische specialismen. Longartsen presteren het beste, terwijl allergologen (die astma behandelen) bijna geen enkele rookstopinterventie documenteren.
• Medicatiekeuze: Ondanks dat varenicline als meest effectief wordt beschouwd, wordt nicotinevervanging (NRT) vaker voorgeschreven. Dit kan worden toegeschreven aan de terugtrekking van het merk Chantix (Pfizer) in 2021 en de daaropvolgende vertraging in de introductie van generieke varenicline, hoewel dit in longpoliklinieken anders lijkt te liggen.
• Billing en Documentatie: Er wordt gesuggereerd dat counseling vaak wel plaatsvindt maar niet wordt gefactureerd of gedocumenteerd (geen CPT-code), wat leidt tot een onderschatting van de daadwerkelijke zorg en gemiste inkomsten voor het ziekenhuis.

5. Betekenis en Conclusie

De studie benadrukt dat de huidige prestaties van het MSHS consistent zijn met nationale cijfers, maar dat er een dringende noodzaak is voor systeemwijde kwaliteitsverbetering.

• Klinische impact: Het niet behandelen van rokers met astma/COPD leidt tot een verslechtering van de ziekte, meer exacerbaties en hogere kosten.
• Economische impact: Het verbeteren van rookstopinterventies biedt een directe return on investment (ROI) door lagere zorgkosten, zoals aangetoond in eerdere studies.
• Toekomstige richtlijnen: Met de komst van nieuwe HEDIS-maatregelen (2026) voor rookstop, is dit onderzoek een belangrijke baseline. Het pleit voor het optimaliseren van het EMR om rokers beter te identificeren, het standaardiseren van interventies in alle specialismen (niet alleen longartsen), en het stimuleren van het gebruik van de meest effectieve medicatie (varenicline) in combinatie met counseling.

Beperkingen:
De data zijn gebaseerd op voorschriften en documentatie, niet op daadwerkelijke inname of uitkomsten (stoppen met roken). Ook wordt roken mogelijk onderschat in de EMR, wat de behandelingspercentages kunstmatig kan verhogen.