Bacterial Profile and Antimicrobial Susceptibility Patterns among Neonates with Suspected Sepsis at a Tertiary Hospital (ACSH) in Tigray, Northern Ethiopia: A Prospective Observational Study

Stel je een piepklein, onzichtbaar slagveld voor dat zich afspeelt in het lichaam van een baby. De vijand? Piepkleine indringers genaamd bacteriën. De verdedigers? Het immuunsysteem van de baby en de medicijnen die artsen geven om te helpen de strijd te winnen. Meestal hebben artsen een "standaard draaiboek" met medicijnen die ze direct gebruiken wanneer een baby ziek lijkt, in de hoop de vijand te onderscheppen voordat deze te sterk wordt. Maar hier komt het lastige deel bij: bacteriën zijn als sluwe spionnen. Ze kunnen van uniform veranderen en leren hoe ze de meest voorkomende wapens kunnen ontwijken. Dit wordt "antibioticaresistentie" genoemd. Wanneer bacteriën resistent worden, stoppen de oude medicijnen met werken en wordt de strijd veel zwaarder. Dit is een enorm probleem voor pasgeborenen, wier lichamen nog aan het leren zijn hoe ze zichzelf moeten beschermen. Als het verkeerde medicijn wordt gebruikt, of als de bacteriën te taai zijn, kan de baby erg ziek worden. Daarom moeten wetenschappers en artsen precies weten welke "spion" de problemen veroorzaakt en welk "wapen" het daadwerkelijk zal stoppen.

Dit is precies wat een team van onderzoekers in Noord-Ethiopië wilde uitzoeken. Ze keken naar een groep pasgeborenen in een groot ziekenhuis die verdacht werden van een ernstige infectie genaamd "sepsis". Denk aan sepsis als een brand die vanuit één kamer door het hele huis is uitgezaaid; het is een levensbedreigende reactie op een infectie die heel snel kan optreden bij baby's. De onderzoekers wilden twee hoofdzaken ontdekken: eerst welk soort bacteriën de branden daadwerkelijk veroorzaakten, en tweede welke medicijnen nog steeds zouden werken tegen hen. Dit deden ze door kleine bloedafnames te nemen bij de baby's en de bacteriën in een laboratorium te kweken om te zien wat ze waren en hoe ze reageerden op verschillende medicijnen.

Het verhaal dat ze vonden, was een mix van goed nieuws en een ernstige waarschuwing. Van de 526 baby's die verdacht werden van sepsis, had ongeveer 1 op de 4 (specifiek 25,1%) daadwerkelijk een bevestigde bacteriële infectie. Dat zijn veel kleine veldslagen die tegelijkertijd plaatsvinden. Wanneer ze naar de "slechteriken" keken, ontdekten ze dat de meeste van hen een type bacterie waren dat "Gram-negatief" wordt genoemd. Stel je deze voor als de zware tanks van de bacteriële wereld. De meest voorkomende tanks waren Klebsiella en Enterobacter. Er waren ook enkele "Gram-positieve" bacteriën, die meer lijken op de lichte infanterie, waarbij Coagulase-negatieve Staphylococci het meest voorkomend waren van die groep.

Nu wordt het plot spannend. De onderzoekers testten deze bacteriën tegen de medicijnen waar artsen meestal als eerste naar grijpen. De resultaten waren alarmerend. De bacteriën waren bijna volledig immuun voor de standaard "eerste lijn" wapens. Zo was 96,2% van de bacteriën resistent tegen een veelvoorkomend medicijn genaamd ampicilline, en 74,7% was resistent tegen een ander middel genaamd ceftazidime. Het is alsocht of de vijand heeft geleerd om dwars door de voordeur van het ziekenhuis te lopen, waarbij ze de bewakers negeren die ze vroeger tegenhielden. Dit betekent dat het gebruikelijke draaiboek dat de artsen gebruikten, misschien niet meer werkt.

De onderzoekers vonden echter ook wapens die nog steeds effectief waren. De bacteriën waren zeer gevoelig voor een medicijn genaamd Amikacine (95,7% gevoeligheid) en een ander middel, Meropenem. Het is alsof je een geheim wapen vindt dat de vijand nog niet heeft geleerd te ontwijken. Maar er is een addertje onder het gras: deze sterkere wapens zijn vaak duurder of moeilijker verkrijgbaar, en de bacteriën vertonen ook tekenen van resistentie tegen zelfs meer medicijnen, waarbij ongeveer 43% van de infecties "multiresistent" was (wat betekent dat ze tegen veel verschillende soorten medicijnen kunnen vechten).

De studie keek ook naar de uitkomsten van deze veldslagen. Helaas overleefde 13,5% van de baby's met bevestigde sepsis het niet. Dit is een zwaar aantal, maar de onderzoekers merkten ook op dat veel families het ziekenhuis vroegtijdig moesten verlaten of naar andere plaatsen moesten verhuizen vanwege de moeilijke situatie in de regio, wat het moeilijk maakt om het volledige verhaal te kennen over hoeveel baby's hersteld zijn.

Wat betekent dit alles? Het artikel suggereert dat de bacteriën die de infecties bij deze pasgeborenen veroorzaken, veranderd zijn. Ze zijn voornamelijk Gram-negatief en ze zijn erg goed in het weerstaan van de veelgebruikte medicijnen die artsen al lange tijd gebruiken. De auteurs betogen dat artsen in dit gebied hun "draaiboek" onmiddellijk moeten bijwerken. In plaats van te gokken welk medicijn ze moeten gebruiken, zouden ze moeten vertrouwen op deze nieuwe bevindingen om het juiste wapen te kiezen — zoals Amikacine of Meropenem — zodat ze de infectie kunnen stoppen voordat deze zich verspreidt. De studie dient als een kaart die laat zien dat het terrein is veranderd en dat de oude paden niet langer naar veiligheid leiden. Om de baby's veilig te houden, moet het ziekenhuis deze bacteriën nauwlettend in de gaten houden, ze vaak testen en ervoor zorgen dat de juiste medicijnen klaarstaan om tegen de nieuwe, hardere vijanden te vechten.