Corporate governance mechanisms and regulatory quality improve ESG disclosure quality in an emerging market

In de moderne zakenwereld wordt de waarde van een bedrijf niet langer uitsluitend gemeten aan de hand van de winst. Investeerders, toezichthouders en het publiek eisen steeds vaker te weten hoe een bedrijf omgaat met het milieu, de werknemers en de gemeenschap. Dit bredere beeld staat bekend als environmental, social, and governance, ofwel ESG. Het is echter niet voldoende om simpelweg te stellen dat een bedrijf om deze kwesties geeft; de verstrekte informatie moet geloofwaardig, consistent en gedetailleerd zijn. In veel ontwikkelingslanden, waar wetgeving die deze standaarden handhaaft nog in ontwikkeling is, staan bedrijven vaak voor een dilemma: ze willen verantwoordelijk overkomen, maar zonder sterke externe druk kunnen ze vage of misleidende rapportages verstrekken. Dit creëert een kloof tussen wat een bedrijf zegt te doen en wat het daadwerkelijk openbaar maakt. De vraag is dan: wie binnen het bedrijf zorgt ervoor dat deze rapporten eerlijk en grondig zijn?

Een recente studie zette zich in om dit te beantwoorden door te kijken naar de interne structuren van bedrijven in Ghana, waarbij specifell de nadruk werd gelegd op hoe de mensen die de raad van bestuur aansturen de kwaliteit van deze duurzaamheidsverslagen beïnvloeden. De onderzoekers onderzochten niet-financiële bedrijven die genoteerd staan aan de Ghana Stock Exchange over een periode van dertien jaar, van 2010 tot 2022. Ze onderzochten of specifieke kenmerken van het leiderschap van een bedrijf—zoals het aantal directeuren, hoeveel daarvan onafhankelijke buitenstaanders zijn, de aanwezigheid van vrouwen in de raad van bestuur, en of de algemeen directeur ook de voorzitter van de raad is—daadwerkelijk leiden tot betere, meer transparante verslaglegging. De studie verkende ook of het hebben van een sterke, onafhankelijke auditcommissie, die fungeert als een waakhond voor financiële en niet-financiële verslaglegging, helpt om deze leiderschapskenmerken effectiever te laten werken.

De onderzoekers ontdekten dat de samenstelling van de raad van bestuur er aanzienlijk toe doet. Bedrijven met grotere raden van bestuur hadden de neiging om een hogere kwaliteit van ESG-vermeldingen te bieden. Dit suggereilt dat het hebben van meer directeurs een breder scala aan vaardigheden en perspectieven met zich meebrengt, waardoor het voor het management moeilijker wordt om slecht presteren te verbergen of belangrijke details over te slaan. Op dezelfde manier waren raden van bestuur met een groter aandeel onafhankelijke directeuren—personen die niet voor het bedrijf werken en geen andere banden hebben met het management—meer geneigd om geloofwaardige rapporten op te stellen. Deze buitenstaanders lijken effectieve controleurs te zijn, die ervoor zorgen dat de duurzaamheidsclaims van het bedrijf overeenstemmen met de werkelijkheid. De aanwezigheid van vrouwen in de raad van bestuur speelde ook een positieve rol; bedrijven met meer vrouwelijke directeuren boden meer uitgebreide en gedetailleerde informatie over hun milieu-impact en sociale impact.

Daarentegen vonden de onderzoekers dat wanneer dezelfde persoon zowel de rol van algemeen directeur als die van voorzitter van de raad van bestuur vervult, de kwaliteit van de verslaglegging daalt. Deze concentratie van macht, bekend als CEO-dualiteit, lijkt het vermogen van de raad van bestuur om het management te bevragen of transparantie te eisen te verminderen. Wanneer één persoon zowel de dagelijk de operaties van het bedrijf als het toezichthoudend orgaan leidt, verzwakken de checks and balances die normaal gesproken zorgen voor eerlijke verslaglegging. De onderzoekers concludeerden dat het scheiden van deze twee rollen leidt tot betere verantwoording en meer betrouwbare informatie voor het publiek.

Een cruciaal onderdeel van de bevindingen betreft de rol van de auditcommissie. De studie toonde aan dat de onafhankelijkheid van deze commissie fungeert als een krachtige versterker voor de andere governance-kenmerken. Wanneer de auditcommissie uit onafhankelijke leden bestaat, versterkt dit de positieve effecten van een grote, diverse en onafhankelijke raad van bestuur. In deze gevallen is de kans groter dat de inspanningen van de raad om transparantie te verbeteren slagen. De onafhankelijkheid van de auditcommissie zorgt ervoor dat het verslagleggingsproces grondig is en dat de vrijgegeven informatie niet slechts een symbolisch gebaar is, maar een oprechte weergave van de praktijken van het bedrijf. Dit is bijzonder belangrijk in opkomende markten zoals Ghana, waar externe regelgeving en handhavingsmechanismen nog in ontwikkeling zijn. In dergelijke omgevingen dienen sterke interne governance-structuren als een essentieel substituut voor zwakke externe wetgeving, waardoor bedrijven worden gedreven tot meer openheid en verantwoording.

Het onderzoek steunde op een gedetailleerde analyse van jaarverslagen en documenten over corporate governance van niet-financiële bedrijven die genoteerd staan aan de Ghana Stock Exchange, waarbij geavanceerde statistische methoden werden gebruikt om rekening te houden met het feit dat bedrijven in de loop van de tijd veranderen en dat vorig gedrag toekomstige acties beïnvloedt. De resultaten waren consistent over verschillende soorten onderwerpen met betrekking tot milieu, sociale aspecten en bestuur. De studie stelde vast dat het hebben van een raad van bestuur op zichzelf niet genoeg was; de specifieke kenmerken van die raad—de omvang, onafhankelijkheid, diversiteit en leiderschapsstructuur—waren de beslissende factoren. Bovendien bleek dat de kwaliteit van de regulatoire omgeving, specifelijk de onafhankelijkheid van de auditcommissie, een cruciale voorwaarde is die ervoor zorgt dat goed bestuur zich vertaalt in hoogwaardige verslaglegging.

Deze bevindingen bieden een duidelijk pad voorwaarts voor bedrijven en beleidsmakers in ontwikkelende economieën. Om de geloofwaardigheid van de duurzaamheidsverslaglegging te verbeteren, moeten bedrijven zich richten op het opbouwen van raden van bestuur die groot genoeg zijn om diverse expertise te bieden, onafhankelijk genoeg zijn om objectief toezicht te houden, en divers genoeg zijn om de gemeenschappen die zij bedienen te weerspiegelen. Ze moeten ook voorkomen dat de rollen van CEO en voorzitter van de raad worden gecombineerd om de concentratie van macht te voorkomen. Ten slotte is het essentieel dat auditcommissies werkelijk onafhankelijk zijn, aangezien dit toezichthoudende orgaan helpt om goede intenties om te zetten in transparante acties. Door deze interne mechanismen te versterken, kunnen bedrijven vertrouwen opbouwen bij investeerders en het publiek, en bewijzen dat hun toewijding aan duurzaamheid echt is en niet slechts een marketingstrategie.