Waze to Beat the System: A Real-World Evaluation of Crowdsourced Enforcement Alerts on Driver Speed

Snelheidsoverschrijding is een van de gevaarlijkste gewoonten op de weg, een gedrag dat een kleine fout in een angstaanjagende snelheid kan veranderen in een fatale crash. Decennialang hebben politieagenten vertrouwd op een simpel psychologisch hulpmiddel om bestuurders ervan te weerhouden de wet te overtreden: de angst om betrapt te worden. Deze angst werkt omdat de meeste bestuurders geloven dat als ze te hard rijden, ze waarschijnlijk worden aangehouden en gestraft zullen worden. Hoe zeker een bestuurder zich voelt dat er een politieagent of een camera kijkt, hoe groter de kans dat hij afremt. Dit principe, bekend als afschrikking, heeft generaties lang verkeersveiligheidsstrategieën vormgegeven. Echter, het landschap op de weg is drastisch veranderd met de opkomst van smartphones en navigatie-apps. Tegenwoordig kunnen bestuurders realtime informatie delen over waar de politie zich verbergt, waardoor een lokale handhavingsactie verandert in een stukje data dat direct naar duizenden andere bestuurders reist. Deze verschuiving roept een kritische vraag op voor de verkeersveiligheid: helpt deze gedeelde informatie de politie door bestuurders te waarschuwen om af te remmen, of ondermijnt het de wet door bestuurders in staat te stellen het systeem te ontwijken?

Een onderzoeker in Australië zette zich in om deze vraag te beantwoorden door te observeren hoe bestuurders zich daadwerkelijk gedragen wanneer ze een waarschuwing op hun telefoon zien. De focus lag op Waze, een populaire navigatie-app waarmee gebruikers de locaties van de politie en snelheidscamera's kunnen rapporteren. De onderzoeker wilde weten of bestuurders op het moment dat een waarschuwing op de app verscheen, zouden afremmen, en of die gedragsverandering voldoende was om de wegen veiliger te maken. Om dit te ontdekken, vertrouwde de onderzoeker niet op enquêtes of zelfgerapporteerde verhalen. In plaats daarvan ging de onderzoeker de weg op met een handzame laser-snelheidsmeter, een instrument dat door de politie wordt gebruikt om de exacte snelheid van passerende auto's te meten. Er werden drieëndertig verschillende locaties in Zuidoost-Queensland gekozen, variërend van drukke snelwegen tot rustige woonwijken en schoolzones. Op elke plek werd de snelheid van duizenden voertuigen geregistreerd. Er werd begonnen met het meten voordat er een waarschuwing op de app verscheen, om een nulmeting vast te stellen van hoe snel mensen reden wanneer ze geen idee hadden dat er politie in de buurt was. Vervolgens wachtte men tot een gebruiker van de app de aanwezigheid van de politie rapporteerde. Op het moment dat die melding op het scherm verschede, begon de onderzoeker opnieuw met registreren, waarbij werd gemeten hoe snel dezelfde bestuurders reden nadat zij de waarschuwing hadden ontvangen.

De resultaten waren opvallend en onmiddellijk. Voordat de waarschuwing verscheen, reden bestuurders gemiddeld iets sneller dan de maximumsnelheid. Zodra de melding op de app verscheen, veranderde het gedrag onmiddellijk. De gemiddelde snelheid daalde aanzienlijk, waarbij bestuurders afremden om enkele kilometers per uur onder de limiet te rijden. De verandering was niet beperkt tot slechts een paar voorzichtige mensen; het was een massale verschuiving in de gehele verkeersstroom. Vóór de melding reed meer dan de helft van de voertuigen te hard. Na de melding daalde dat aantal naar ongeveer een kwart. Dit patroon hield stand op elk type weg dat werd bestudeerd, van de snelste snelwegen met een limiet van honderd kilometer per uur tot de langzaamste woonstraten. Op de snelste wegen was het effect bijzonder dramatisch, waarbij het aandeel te snel rijdende auto's daalde van zesentwintig procent naar slechts twaalf procent. Zelfs in schoolzones, waar bestuurders al verwachten voorzichtig te zijn, nam het aantal te snel rijdende auto's merkbaar af zodra de waarschuwing verscheen.

De studie keek ook naar hoe snel deze waarschuwingen zich verspreiden en hoe lang ze aanhouden. Gemiddeld duurde het ongeveer veertien minuten vanaf het moment dat de onderzoeker met het werk begon tot de waarschuwing op de app verscheen. Zodra de onderzoeker de omgeving verliet en de werkzaamheden beëindigde, bleef de waarschuwing nog vijftien minuten zichtbaar. Deze timing suggereert dat voor een standaard politiecontrole het venster van gelegenheid om een bestuurder te betrappen die zich niet bewust is van de aanwezigheid van de politie, zeer kort is. Zod het moment dat één bestuurder de locatie rapporteert, verspreidt de informatie zich, en weet de volgende golf bestuurders precies wat ze kunnen verwachten. De onderzoeker stelde vast dat de snelheid waarmee de waarschuwing verscheen of het aantal mensen dat de melding "leuk vond", geen invloed had op de mate waarin bestuurders afremden. Of de melding nu snel of langzaam kwam, of dat veel mensen het bevestigden, het resultaat was hetzelfde: bestuurders remden af op het moment dat ze de melding zagen.

Hoewel het directe effect een veiligere weg is met langzamere auto's, waarschuwt de onderzoeker dat deze technologie op de lange termijn een dieper probleem kan creëren. De studie suggereert dat wanneer bestuurders deze meldingen gebruiken om net lang genoeg af te remmen om de politie te passeren en vervolgens weer op snelheid te komen, ze een gevaarlijke les leren. Ze ervaren een succesvolle ontsnapping aan straf. Elke keer dat een bestuurder een boete ontwijkt door de app te gebruiken, versterken zij het idee dat zij de controle hebben over het risico om betrapt te worden. Dit herhaalde succes kan hen het gevoel geven dat zij meer zelfvertrouwen hebben om elders de wet te overtreden, wat hen potentieel eerder geneigd maakt om te hard te rijden op wegen waar niemand een waarschuwing heeft geplaatst. De onderzoeker betoogt dat hoewel de app een tijdelijke veiligheidszone creëert rondom de locatie van de politie, het mogelijk de algemene angst om betrapt te worden ondermijnt die het gehele wegennetwerk veilig houdt.

De bevindingen bieden een nieuw perspectief voor politieagenten over hoe zij deze middelen kunnen gebruiken. In plaats van de app uitsluitend te zien als een manier voor bestuurders om de wet te ontwijken, suggereert de onderzoeker dat de politie de verschijning van een melding kan gebruiken als een signaal om te verplaatsen. Als er een melding wordt geplaatst, zou een agent snel naar een nieuwe plek verderop in de weg kunnen verplaatsen, om zo de bestuurders te betrappen die zojuist hebben afgeremd en nu weer optrekken. Deze strategie zou de app kunnen veranderen in een instrument dat de politie helpt om met minder middelen meer terrein te dekken, waardoor het gevoel ontstaat dat de politie overal is, zelfs als dat niet zo is. De studie concludeert dat in een wereld waar bestuurders informatie direct kunnen delen, de oude methoden van statische handhaving moeten veranderen. De technologie die bestuurders helpt de wet te ontwijken, kan ook de sleutel zijn om hen te slim af te zijn, mits de politie haar tactieken kan aanpassen aan het tempo van het digitale tijdperk.