The Effectiveness of Acceptance and Commitment Therapy on Marital Functioning, Emotion Regulation, and Secondary Traumatic Stress Symptoms in Wives of Soldiers with Post-Traumatic Stress Disorder: A Randomized Controlled Trial

De Zware Rugzak en de Flexibele Wandelaar

Stel je voor dat je door een bergketen wandelt, maar je draagt een rugzak vol met stenen. Deze stenen zijn niet alleen zwaar; ze zijn grillig, scherp en verschuiven constant, waardoor elke stap pijnlijk is. In de wereld van de psychologie wordt deze rugzak vaak Posttraumatische Stressstoornis (PTSS) genoemd. Het gebeurt wanneer iemand iets angstaanjagends heeft gezien of ervaren, en hun brein vast komt te zitten in een lus van angst, in een poging hen te beschermen door constant te scannen op gevaar.

Maar hier komt de wending: je hoeft niet degene te zijn die de rugzak draagt om het gewicht te voelen. Als je vlak naast de persoon met de zware rugzak loopt, kun je hun pijn, hun angst en hun uitputting gaan voelen. Dit wordt Secundaire Traumatische Stress genoemd. Het is alsoos dat je een verkoudheid oploopt van iemand die ziek is; je hebt het virus niet uit de lucht gekregen, maar je was zo dicht bij die persoon dat je het alsnog hebt opgelopen.

Wanneer dit in een huwelijk gebeurt, wordt het ingewikkeld. De persoon met de PTSS kan prikkelbaar, stil of angstig worden, en hun partner (de echtgenoot/echtegenote) kan worstelen met het beheersen van de eigen emoties, wat leidt tot ruzies en afstandelijkheid. Dit is waar een therapie genaamd Acceptance and Commitment Therapy (ACT) om de hoek komt kijken. Zie ACT niet als een hulpmiddel om de stenen weg te gooien, maar als een manier om te leren hoe je de rugzak kunt dragen zonder dat deze je geest breekt. In plaats van te vechten tegen het gewicht, leer je het te accepteren, het op te merken zonder in paniek te raken, en door te lopen naar de dingen waar je van houdt.

Het Experiment: Echtgenoten Leren Dansen met het Gewicht

Deze studie, uitgevoerd door onderzoekers Amir Masoud Mirbagheri en Esfandiar Azad, wilde zien of deze "rugzakstrategie" (ACT) daadwerkelijk kon helpen bij de echtgenotes van soldaten die worstelen met PTSS. Ze vroegen zich af: Als we deze vrouwen leren hoe ze hun moeilijke gevoelens kunnen accepteren en zich kunnen concentreren op wat er werkelijk toe doet, zal hun huwelijk dan verbeteren? Zullen ze minder stress ervaren? Zullen ze beter worden in het beheersen van hun emoties?

Om dit te ontdekken, verzamelden de onderzoekers 52 echtgenotes van soldaten die de diagnose PTSS hadden gekregen. Ze verdeelden deze vrouwen in twee groepen, zoals bij het opgooien van een munt. Eén groep, bestaande uit 26 echtgenotes, kreeg de kans om de ACT-therapie te proberen. De andere groep, ook met 26 echtgenotes, werd op een "wachtlijst" geplaatst, wat betekende dat ze de therapie nog niet kregen maar nog wel deel uitmaakten van de studie.

De therapiegroep kwam gedurende zeven wekelijkse sessies samen, die elk tussen de 60 en 90 minuten duurden. Stel je deze sessies voor als een workshop waarin de vrouwen zeven speciale vaardigheden leerden:

1. Hoe ze moeten stoppen met het bevechten van hun enge gedachten.
2. Hoe ze ongemakkelijke gevoelens kunnen accepteren in plaats van er voor weg te rennen.
3. Hoe ze hun gedachten kunnen observeren als wolken die voorbij drijven in de lucht, in plaats van in elke wolk een storm te zien.
4. Hoe ze gefocust kunnen blijven op het "nu" in plaats van te piekeren over het verleden of de toekomst.
5. Hoe ze kunnen beseffen dat ze meer zijn dan alleen hun gevoelens.
6. Hoe ze kunnen ontdekken wat er werkelijk toe doet in hun huwelijk en leven.
7. Hoe ze actie kunnen ondernemen op basis van die waarden, zelfs wanneer de dingen moeilijk aanvoelen.

De onderzoekers controleerden hoe het met de vrouwen ging op drie momenten: voordat de therapie begon, direct nadat de zeven sessies waren afgerond, en opnieuw drie maanden later. Ze gebruikten drie specifieke "linialen" om succes te meten:

• Relationele Functionering: Hoe goed het koppel het met elkaar doet en problemen oplost.
• Emotieregulatie: Hoe goed de echtgenote haar eigen gevoelens kan beheersen zonder te ontploffen of in zichzelf te keren.
• Secundaire Traumatische Stress: Hoeveel de echtgenote lijdt onder het trauma van haar man.

De Resultaten: Een Duidelijk Verschil

De cijfers vertelden een zeer duidelijk verhaal. Voordat de therapie begon, waren beide groepen vrijwel gelijk. Maar na de zeven sessies veranderde de groep die ACT had gevolgd drastisch, terwijl de groep die op de wachtlijst stond, grotendeks hetzelfde bleef.

1. Het Huwelijk Werd Sterker
De echtgenotes die de ACT-therapie volgden, zagen een enorme sprong in hoe goed hun huwelijken functioneerden. Hun scores op de schaal voor huwelijkstevredenheid stegen aanzienlijk. De onderzoekers vonden een enorm verschil tussen de twee groepen, waarbij een statistische waarde een zeer sterk effect aangaf. Nog beter was dat toen ze drie maanden later controleerden, de echtgenotes nog steeds uitstekend presteerden. Ze hadden hun vooruitgang niet verloren; ze hadden de nieuwe vaardigheden behouden.

2. De Stress Ging Omlaag
De "rugzak" van secundaire traumatische stress werd veel lichter voor de ACT-groep. Hun scores voor traumasymptomen daalden scherp van het begin tot het einde van de studie. De vrouwen die de therapie niet kregen, vertoonden bijna geen verandering. Net als bij de huwelijksscores bleef deze verlichting ook bestaan. Drie maanden later voelden de vrouwen zich nog steeds veel minder gestrest dan aan het begin van de studie.

3. Emoties Werden Makkelijker te Beheersen
De echtgenotes in de therapiegroep werden ook veel beter in het reguleren van hun emoties. Ze rapporteerden minder problemen met het beheersen van hun gevoelens, zoals het gevoel overweldigd te worden of niet in staat te zijn om tot rust te komen. Hoewel de verbetering hier kleiner was dan in de andere twee gebieden, was het nog steeds een reële, meetbare verandering die standhield tijdens de drie maanden durende follow-up.

Wat Dit Betekent (en Wat Het Niet Betekent)

De studie suggereert dat Acceptance and Commitment Therapy een krachtig hulpmiddel is voor echtgenotes van soldaten met PTSS. Het zorgde er niet alleen voor dat ze zich een week lang iets beter voelden; het hielp hen vaardigheden op te bouwen die minstens drie maanden standhielden. Door te leren hun moeilijke gevoelens te accepteren en zich te concentreren op hun waarden, waren deze vrouwen in staat hun huwelijken te verbeteren en de zware stress van het leven met het trauma van een partner te verminderen.

De onderzoekers zijn echter voorzichtig in hun conclusies. De groep vrouwen was relatief klein (52 personen) en zij kwamen allemaal uit één specifieke plaats (Yazd, Iran), dus we kunnen niet 100% zeker weten of dit bij iedere persoon overal op precies dezelfde manier zou werken. Bovendien richtte de studie zich alleen op echtgenotes, dus we weten nog niet of dit ook zou werken voor echtgenoten of andere familieleden. Maar voor de vrouwen in deze studie werkte de "rugzakstrategie" en veranderde zij een zware, verpletterende last in iets dat ze konden dragen terwijl ze toch vooruit bleven bewegen in hun leven.